Kodea: 306301 | Irakasgaia: HAUR LITERATURAREN DIDAKTIKA | ||||
Kredituak: 6 | Mota: Nahitaezkoa | Ikasmaila: 3 | Iraupena: 1º S | ||
Saila: Giza eta Hezkuntza Zientziak | |||||
Irakasleak: | |||||
ASIAIN ANSORENA, ALFREDO (Resp) [Tutoretzak ] | ARCELUS MUGICA, ALEXANDER [Tutoretzak ] |
Haurrek ezin dute erabaki zer irakurri; horregatik, helduak izaten dira haurrentzako liburuak aukeratzen dituztenak eta euskura jartzen dizkietenak. Hori dela eta, irakaslegaiek jakin behar dute haur liburuen kalitate literarioa baloratzen, haur bakoitzaren ezaugarrietara egokitzen direnak aukeratzen, hauengan literaturarenganako zaletasuna bultzatzen, irakurketa sustatzen eta eskolako liburutegiari behar bezalako etekina ateratzen. Haur literaturaren kontzeptua eta diziplinako gorabeherak azaldu ondoren, Haur Hezkuntzako curriculumak proposatzen dituen edukietara hurbilduko da, haur liburuak aukeratzeko irizpideak finkatzeko. Azkenik, beharrezkoa da irakaslegaiek jakitea sormena eta gaitasun literarioa bultzatzeko bideratuta dauden proiektuak egitea, hizkuntz(ar)en alde ludiko eta artistikoak landuz Haur Hezkuntzan.
2.1. Oinarrizko gaitasunak
1. OG - Ikasleek bigarren hezkuntza orokorreko oinarritik abiatzen den ikasketa-arlo batean ezagutzak dituztela eta ulertzen dituztela frogatu izatea, eta nahiz eta testuliburu aurreratuetan laguntza bilatu, beren ikasketaalorreko abangoardiatik datozen ezagutzak dauzkatela adierazten duten zenbait alderdi kontrolatzeko mailan daudela frogatzea.
2. OG - Ikasleek beren ezagutzak beren lanetan edo bokazioetan modu profesionalean aplikatzen jakitea, eta beren ikasketa arloaren barruan arrazoiak prestatzearen eta defendatzearen bidez, eta problemen ebazpenaren bidez demostratzen diren gaitasunak edukitzea.
3. OG - Ikasleek (normalean beren ikasketen arloko) datu aipagarriak bildu eta interpretatzeko gaitasuna izatea, arlo sozial, zientifiko edo etikoari buruzko gai aipagarrien gaineko gogoeta hartuko duten iritziak emateko.
4. OG - Ikasleak, bai jende espezializatuari eta bai espezializatu gabeari, informazioa, ideiak, arazoak eta konponbideak jakinarazteko gauza izatea.
2.2. Gaitasun orokorrak
1. GO - Haur Hezkuntzako helburuak, curriculum edukiak eta ebaluazio-irizpidea ezagutzea.
2. GO - Lehen haurtzaroan ikaskuntzak sustatzea eta ahalbidetzea, alderdi kognitibo, emozional, psikomotor eta nahimenezkoen ikuspegi globalizatzaile eta integratzaile batetik.
3. GO - Diseinatzea eta erregulatzea ikasteko espazioak dibertsitatearen testuinguruetan, arretaz hartuz ikasle bakoitzaren hezkuntza beharrak, genero berdintasuna, ekitatea eta giza eskubideentzako errespetua.
5. GO - Taldean hausnartzea arauak onartzeari buruz eta besteenganako errespetuari buruz. Sustatzea ikasle bakoitzaren autonomia eta singulartasuna, lehen haurtzaroan emozioak, sentimenduak eta balioak hezteko faktoreak diren aldetik.
6. GO - Hizkuntzaren bilakaera ezagutzea lehen haurtzaroan, egon daitezkeen disfuntzioak ezagutzea eta haren bilakaera egokia zaintzea. Eraginkortasunez aztertzea hizkuntzen ikasketaegoerak testuinguru kulturaniztun eta eleaniztunetan. Ahoz eta idatziz azalpenak ematea eta adierazpen teknika desberdinen erabilera menderatzea.
7. GO - Informazio eta komunikazioaren teknologiek hezkuntzan duten inplikazioa, eta bereziki telebistak lehen haurtzaroan duena.
9. GO - Lehen hezkuntzako ikastetxeen antolaketa eta bere funtzionamenduaren barruan sartzen diren jarduerak ezagutzea. Irakaslana hobetu eta bizi osoan zehar gertatzen diren aldaketa zientifiko, pedagogiko eta sozialetara egokitu behar dela onartzea.
11. GO - Ikasgelako praktikei buruz gogoeta egitea, irakaskuntza berritu eta hobetzeko. Azturak eta trebetasunak eskuratzea ikasketa autonomo eta kooperatiborako, eta ikasleen artean sustatzea.
12. GO - Gaurko gizartean hezkuntzaren funtzioa, aukerak eta mugak zeintzuk diren ulertzea, eta haur hezkuntzako ikastetxeak eta beren profesionalak ukitzen dituzten oinarrizko gaitasunak zeintzuk diren ulertzea. Ikastetxeetan aplikagarriak diren kalitatea hobetzeko ereduak ezagutzea.
2.3. Zeharkako gaitasunak
2. ZG - Hizkuntza gaitasuna frogatzea gaztelaniaz, edo, hala badagokio, euskaraz, Europako Kontseiluaren "Hizkuntzen Erreferentziako Europako Esparru Komuna: ikastea, irakastea, ebaluazioa" delakoaren araberako C1 mailaren parekoa.
1. GE - Haur Hezkuntzaren helburuak, curriculum-edukiak, antolaketa, metodologia eta ebaluazio-irizpideak ezagutzea.
2. GE - Lehen haurtzaroko ikasketak dimentsio kognitibo, emozional, psikomotore eta bolitiboak batzen dituen ikuspegi globalizatzaile eta integratzaile batetik sustatzea.
3. GE - Diseinatzea ikasteko espazioak dibertsitatearen, kulturaniztasunaren eta eleaniztasunaren testuinguruetan, arretaz hartuz ikasle bakoitzaren hezkuntza beharrak, genero berdintasuna, ekitatea eta giza eskubideentzako errespetua.
5. GE - Ikasgelako praktikei buruz gogoeta egitea, berrikuntza sustatzeko. Azturak eta trebetasunak eskuratzea ikasketa autonomo eta kooperatiboa ikasleen artean sustatzeko, eta kalitatea kudeatzeko ereduak ezagutzea.
6. GE - Haurtzaroaren aldian hizkuntzak duen bilakaera ezagutzea eta egon daitezkeen disfuntzioak identifikatzea. Hizkuntzaren garapena sustatuko duten teknikak hartzea, ahoz eta idatziz azalpenak ematea eta adierazpen teknika desberdinak menderatzea.
7. GE - Informazioaren eta komunikazioaren teknologiek hezkuntzan duten inplikazioa ezagutzea.
11. GE - Harreman kritikoa eta autonomoa edukitzea, hezkuntzan inplikatutako jakintzei, balioei eta erakundeei buruz.
12. GE - Era aktiboan antolatzea Lehen Hezkuntzakoak diren edukien irakaskuntza eta ikaskuntza prozesuak, gaitasunak garatzeko ikuspegi batetik.
Ikasleak irakasgaian hartu behar dituen gaitasunak zehaztea da Ikasketaren emaitza. Hiru maila ezartzen dira:
- Ezin hobea: gaitasunen % 100 hartzea, eta maisutasuna gaitasunen % 75etan gutxienez ere.
- Erdi mailakoa: irakasgaiaren bidez lortu nahi diren gaitasun gehienak hartzea, eta maisutasuna tituluaren gaitasun espezifikoei dagozkien gaietan.
- Eskasa: tituluaren gaitasun espezifikoei dagozkien gaiak behar adina ez hartzea.
Ikasle batek GAI kalifikazioa lortzen du ikaskuntza maila ezin hobea edo erdi mailakoa baldin bada.
Irakasgai honetan honela zehazten dira:
Ikaskuntza emaitzak edukien ikaskuntzari dagokionez:
Ikaskuntzaren emaitza | Edukia | Jarduera | Ebaluatzeko tresna |
IE1.Haur Hezkuntzako Curriculum ofizialean hezkunta literarioak jokatzen duen papera ezagutu. | 1. gaia | Praktikak | Portafolioa |
IE2.Gaitasun literarioaren osagaiak eta ezaugarria nagusiak deskribatu. | 1. gaia | Explicación | Proba idatzia |
IE3.Haur literaturaren garapen historikoa ezagutu gaur egun arte. | 2. gaia | Azalpena | Proba idatzia |
IE4.Conocer los principales géneros infantiles: narrativos, poéticos, dramáticos, icónicos, didácticos y lúdicos. | 3. gaia | Praktikak Azalpena | Portafolioa Proba idatzia |
IE5.Haur literaturari buruzko informazio-iturri nagusiak ezagutu. | 4. gaia | Praktikak | Portafolioa |
Ikaskuntza emaitzak aplikaziuoari dagokionez:
Ikaskuntza emaitza | Edukia | Jarduera | Ebaluatzeko tresna |
IE6.Haur literaturako kontzeptuak aplikatu genero ezberdinetako testuen irakurketan. | 2. gaia | Praktikak Proiektua | Portafolioa Ahozko defentsa Proiektu idatzia |
IE7.Haurrentzako testuen bitartekaritza-teknikak aplikatu: dramatizazioa, kamishibai¿ | 3. gaia | Praktikak Proiektua | Portafolioa Ahozko defentsa Proiektu idatzia |
IE8.Haurrentzako testuetan aplikazio didaktikoak prestatu. | 3. gaia | Praktikak | Portafolioa |
IE9.Irakurketa sustatzeko kontzeptuak eta teknikak erabili. | 4. gaia | Praktikak Proiektua | Portafolioa Ahozko defentsa Proiektu idatzia |
Ikaskuntza emaitzak aztertzeko gaitasunari buruz:
Ikaskuntza emaitzak | Edukia | Jarduera | Ebaluatzeko tresna |
IE10.Haurrentzako testuetan haur literaturako funtzioak aztertu. | 2. gaia | Praktika Proiektua | Portafolioa Ahozko defentsa Proiektu idatzia |
IE11.Haurrentzako testuetan alde desberdinak antzeman. | 2. gaia | Praktika Proiektua | Portafolioa Ahozko defentsa Proiektu idatzia |
Ikaskuntza emaitzak laburtzeko gaitasunari buruz:
Ikaskuntza emaitzak | Edukia | Jarduera | Ebaluatzeko tresna |
IE12.Haur literaturako liburu bati buruzko proposamen didaktikoa planifikatu eta burutu | 5. gaia | Proiektua | Ahozko defentsa Proiektu idatzia |
Ikaskuntza emaitzak ebaluatzeko gaitasunari buruz:
Ikaskuntza emaitza | Edukia | Jarduera | Ebaluatzeko tresna |
IE13.Haurrei zuzendutako liburuen kalitatea ebaluatu. | 4. gaia 5. gaia | Práctica Proiektua | Portafolia Ahozko defentsa Proiektu idatzia |
IE14.Kalitatezko liburutegia osatu haur hezkuntzako gelarako. | 4. gaia | Proiektua | Ahozko defentsa Proiektu idatzia |
5.1. Irakaskuntzako metodologiak
Kodea | Deskripzioa |
MD1 | Irakasle(ar)en aurkezpena talde osoari |
MD2 | Talde handiarekiko hartuemana |
MD3 | Tarteko taldearekiko hartuemana |
MD4 | Talde txikiarekiko hartuemana |
MD5 | Bakarkako hartuemana: norberak bere kasa ikasteko orientabideak eta lanak. |
5.2 Formakuntzazko ekintzak
Kodea | Deskripzioa | Orduak | Bertaratzea |
AF1 | Klase teorikoak (oinarritzea, adibideak, aplikazio desberdinak, eta garapenak). | 45 | 100 |
AF2 | Klase praktikoak edo, dagokionean, kanpoko praktikak. | 15 | 100 |
AF3 | Lanak egitea eta, dagokionean, haien ahozko defentsa. | 30 | 10 |
AF4 | Ikasleak bere kasa ikastea | 30 | 0 |
AF5 | Tutoriak | 5 | 100 |
AF6 | Ahozko azterketak edo idatziak | 5 | 100 |
Ikaskuntzaren emaitza |
Ebaluazio jarduera |
Pisua (%) | Errekupera daitekeen edo ez |
Eskatzen den nota minimoa |
---|---|---|---|---|
IE14, IE15, IE16, IE17, IE19 | Klaseetara joatea edo ta parte-hartzea. | 10 | Ez | Ez |
IE1, IE4, IE5, IE7, IE8, IE11, IE12, IE13 | Laburpeneko eta sintesiko lan teorikoak. | 10 | Aurkezpen berria |
10etik 3,5ko gutxieneko nota
|
IE12, IE13, IE15, IE16, | Lan praktikoak: behaketa, proposamena eta, dagokionean, ebaluazioa. | 45 | Aurkezpen berria | 10etik 3,5ko gutxieneko nota |
IE2, IE3, IE4, IE6, IE9, IE10, IE12, IE13, IE15 | Idatzizko probak, zatikakoak edo orokorrak. | 35 | Proba berria | 10etik 3,5ko gutxieneko nota |
Ikaskuntza-emaitzak gaitasunen zehaztasun behagarria dira. Hori dela eta, parentesi artean sistema bakoitzaren bidez ebaluatuko diren oinarrizko gaitasunak (CB), orokorrak (CG) edo espezifikoak (CE) adierazten dira, eta aldi berean zeharkako gaitasun linguistikoa baloratzeko balioko dute. Gida honetako 4. atalean esan den bezala, ikasle batek GAI kalifikazioa lortuko du baldin eta ikaskuntza-maila ertaina edo altua lortzen badu.
8.1. EBALUAZIO JARRAITUAREN ZEHAZTAPENA
Asistentzia-nota 10 % | Portafolioaren nota 10 % | LAN PRESENTZIALA OROTARA 20 % |
Proba idatziak 30 % | Irakurketa espezializatuak 5 % | LAN AUTONOMOA OROTARA 35 % |
Proiektua (35 %) eta defentsa (10 %) 45 % | ZUZENDUTAKO LANA, OROTARA 45 % |
Arlo bakoitzean gutxieneko oreka bat eskatzen da (gutxienez 3,5/10etik): lan presentziala, lan autonomoa eta zuzendutako lana.
ERREKUPERAZIZKO EBALUAZIOAREN ZEHAZTAPENA
Oro har, irakasgaiaren %80a errekiupera daiteke (lan presentziala gelditzen da honetatik at: %20). Errekuperaziozko bi ebaluazio-mota izanen dira:
a) Ebaluazio jarraituko jardueretan parte hartu duten ikasleentzat, baina gainditzea lortu ez duten edo lan autonomoan gutxieneko emaitza (3,5/10etik) lortu ez duten ikasleentzat. Ikasle hauek proba honetara aurkez daitezke, gainditu ez duten zatia edo zatietako gaitasunak lor ditzaten. Proba honek izaera teoriko-praktikoa izanen du eta dagokionean, ahozko atal bat izan dezake (proiektuaren ahozko defentsa).
b) Ebaluazio jarraituan parte hartu ez duten ikasleentzat. Ikasle hauek irakasgaia gainditzeko oinarrizko diren gaitasunak ebaluatuko diren proba honetara aurkez daitezke. Proba hau teoriko-praktikoa izanen da eta ahozko atal bat izan dezake (proiektuaren edo proposamenaren ahozko defentsa). Gehienez %80 puntuatuko da, beste %20 errekupera-ezina delako.
1.GAIA. Literatura-gaitasuna eta hezkuntza literarioa: oinarrizko kontzeptuak. Hezkuntza literarioa Haur Hezkuntzako Curriculumean: hizkuntzak eta komunikazioa. Haurren sormenaren garapena. Irakaslearen papera bitartekaritzan.
2. GAIA. Haur literaturaren kontzeptua: definizioa, mugak, bere ikasketaren diziplinartekotasuna eta izaera formakuntzazkoa. Haur literaturaren funtzioak. Haur literaturaren inguruko arazoak. Haur literaturaren garapen historikoa gaur arte: ezaugarriak. Haur literaturaren generoak: ahozko tradizioa eta autore-lanak. Eredu narratiboak, poetikoak, dramatikoak eta ikonikoak Haur Hezkuntzan: ezaugarriak eta aplikazio didaktikoak. Beste zenbait genero literario eta ludiko. Literatura digitala.
3. GAIA. Haur eta gazte literaturako liburuen aukeraketa eta balorazioa. Irakurketaren sustapena. Lehenengo liburuak, katalogoak, irakurtzeko gidak, liburutegia.
4. GAIA. Haur Hezkuntzan sormena bultzatzeko eta gaitasun literarioa estimulatzeko proiektuak burutzea. Errealitate areagotua eta nonahiko ikaskuntza: berrikuntza-proiektua.
Sar zaitez irakasleak liburutegiari eskatu dion bibliografian.
Babar. Revista de literatura infantil y juvenil. www.revistababar.com
Behinola euskal haur literaturaren aldizkaria. https://www.galtzagorri.eus/eu/behinola
Bloc. Revista internacional de arte y literatura infantil. https://issuu.com/revistabloc
CLIJ. Cuadernos de literatura infanitl y juvenil. http://www.revistaclij.com/
Emilia. http://revistaemilia.com.br/
Fuera de Margen. www.pantalia.es/revistas.php
Lazarillo. Revista de la Asociación de Amigos del Libro infantil y juvenil. https://www.amigosdellibro.com/revista
Peonza. http://www.peonza.es/
AppTK. Recomendar de APPS para niños y jóvenes. http://apptk.es/
Asociación Española de Amigos del Libro Infantil y Juvenil. https://www.amigosdellibro.com/
Banco del Libro. http://bancodellibro.blogspot.com/
Bibliotecas escolares de Navarra. http://www.pnte.cfnavarra.es/bibliotecasescolares/directorio.html
Bienvenidos a la fiesta.
https://bienvenidosalafiesta.com/
Canal lector. http://www.canallector.com
CEPLI. Centro de Estudios de Promoción de la Lectura y Literatura nfantil. https://blog.uclm.es/cepli/
Centro virtual Leer.es. http://leer.es/es/home
Enseñar a leer LIJD. https://lijdgretel.wordpress.com/
Fundación Cuatrogatos. www.cuatrogatos.org
Fundación Germán Sánchez Ruipérez. https://fundaciongsr.org/
Fundalectura. http://fundalectura.org
Galtzagorri elkartea: https://www.galtzagorri.eus/
Ibby. International Board on Books for Young People. https://www.ibby.org/es/
Recomendaciones LIJ de GRETEL.
http://www.gretel.cat/es/recomendaciones-lij/
Portal de recursos del Ministerio de Educación para bibliotecas escolares. http://ntic.educacion.es/w3//recursos2/bibliotecas/
Nafarroako Unibertsitate Publikoko Arrosadiko campusean. Zer ikasgelatan izango den jakiteko, begiratu Giza, Gizarte eta Hezkuntza Zientzien Fakultatearen web-orrialdean.